E-Aramızda 67

Gökhan Tanrıverdi

Eski adıyla Deft, yeni adıyla Onton adlı yapay zeka destekli mobilya alışveriş platformu. Kullanıcı sayısını kısa sürede 50 binden 2 milyon aylık aktif kullanıcıya çıkarmış ve bu büyümenin ödülü olarak 7.5 milyon dolarlık yeni bir yatırım almış. Şirket, kasasına koyduğu bu parayı sadece mobilyada kalmayıp, giyim ve elektronik kategorilerine genişlemek için harcayacakmış. Kurucu Zach Hudson, standart dil modellerinin e-ticarette yetersiz kaldığını ve “halüsinasyon” gördüğünü savunuyor. Hudson’ın iddiasına göre kendi platformları Onton ise “nöro-sembolik mimari” kullanarak daha mantıklı sonuçlar üretiyormuş.

Ek Bilgi: Mesela sistem “evcil hayvan dostu ürünler” gibi bir arama yapıldığında, polyester kumaşın leke ve çizilmeye dayanıklı olduğunu “biliyor” ve ona göre ürün öneriyormuş. Bu yaklaşım sayesinde geleneksel e-ticaret sitelerine göre 3-5 kat daha yüksek dönüşüm oranı yakalamışlar. Şirketin şu an sadece 10 çalışanı var, hedef 15 kişi. 2 milyon kullanıcıyı 10 kişiyle yönetmek…

İngiltere hükümeti, 135 sterlin (179 dolar) altındaki e-ticaret paketlerine gümrük vergisi getireceğini duyurdu. Ancak, uygulamanın 2029 yılına kadar yayılacak olması perakendecileri isyan ettirdi. İngiltere’ye her gün gümrük muafiyetinden yararlanan 1,6 milyon paket giriyormuş, bu rakam geçen yılın tam iki katı. Yerel satıcı dernekleri, “ABD ve AB bu işi çoktan çözdü, biz neden 2029’u bekliyoruz?” diye soruyor.

A101, perakende medya (Retail Media) alanına hızlı bir giriş yaparak MEDYA101’in reklamlarını çıkmaya başladı. Türkiye’de ilk defa bir ucuzluk marketinin kurduğu bu yapı, markalara veri odaklı reklam çözümleri sunacak. Bu alanda dünyada A101’e benzer Walmart, Target, Carrefour gibi perakende şirketler Retail Media hizmeti veriyor. A101’in böyle bir adım atması önemli bir gelişme. A101’in sadece Instagram’da 15 Milyon takipçisi var.

DHL eCommerce, 2025 kampanya sezonuna hazırlanan farklı ölçeklerdeki 4.050 şirketin katılımıyla hazırladığı yeni rapora göre E-ticaret sektörünün yeni rotası; lojistik abonelikleri, çoklu taşıyıcı kullanımı ve teslimat esnekliği üzerine kurulmuş durumda. İşletmelerin kargo şirketlerine yaklaşımı da değişmiş; artık “tek ve bildiğim kargo firmasıyla çalışırım, kafam rahat olur” devri kapanmış gibi. Katılımcıların %43’ü en az üç farklı lojistik sağlayıcıyla çalışıyor. Büyük şirketlerde bu oran %57’ye kadar çıkıyor.

Ek Bilgi: Raporun bir diğer ilginç bulgusu da “abonelik” modellerindeki artış. İşletmelerin %52’si ürün aboneliği, %14’ü ise teslimat/iade aboneliği (Amazon Prime vari modeller) sunuyormuş.

Amerikalı tüketiciler bu yıl mağaza kalabalığına girmek yerine evden sipariş vermeyi seçince, Black Friday online harcamaları %9.1 artışla 11.8 milyar dolara ulaşmış. Ancak işin asıl çarpıcı tarafı ciro değil, teknoloji. Adobe Analytics verilerine göre, perakende sitelerine yapay zeka kaynaklı trafik, geçen yıla göre tam %805 artış göstermiş. Tüketiciler, fiyat karşılaştırmak ve fırsat yakalamak için Amazon’un Rufus‘u veya Walmart’ın Sparky‘si gibi chatbotlara sarılmış durumda. Adobe anketine göre, ABD’li müşterilerin neredeyse yarısı alışveriş yaparken yapay zekadan yardım almayı planlıyormuş.

Rusya da sınır ötesi e-ticaretteki vergi muafiyetini (de minimis) kademeli olarak kaldırmaya hazırlanıyor. Mevcut durumda 200 Euro olan vergisiz alışveriş limiti; 2026’da 100 Euro’ya, 2027’de 50 Euro’ya düşürülecek ve 2030 itibarıyla tamamen sıfırlanacak. Yeni sistemde bizde olduğu gibi pazaryerleri vergi sorumlusu ilan edilecek. Yani satış anında vergi kesilip doğrudan Rus vergi makamına iletilecek. Analistler, bu hamlenin ithal ürün fiyatlarını %8-15 artıracağını öngörüyor. KDV oranları da kademeli artarak 2030’da %20’ye ulaşacakmış.

Türkiye, ABD, AB, İngiltere derken Rusya da kervana katıldı. Rusya ile birlikte Azerbaycan’dan da benzer bir hamlenin gelmesi yakın. “Vergisiz e-ticaret” devri küresel çapta kapanıyor, geçmiş olsun.

eBay, canlı alışveriş hizmeti eBay Live’ı Almanya’da resmen devreye aldı. İlk yayınlar 29 Kasım’da yapıldı. Platform, başlangıçta koleksiyon ve moda kategorilerine odaklanacak, diğerleri 2026’da eklenecekmiş. Liz Morton’ın haberine göre şirket “Almanya’da bu işi ilk başlatanlardan biriyiz” dese de, TikTok Shop ve daha önce bültende duyurduğumuz Whatnot pazarı çoktan domine etmiş durumda. Rakamlar da ortada: TikTok, Q3 2025’te 19 milyar dolarlık satışa ulaşarak, eBay’in globaldeki 20.1 milyar dolarlık hacmini yakalamak üzere.

Ek Bilgi: Şirket Live programını hala sınırlı tutarken bazı eBay yöneticileri küçük satıcılara “Önce rakip platformlarda yayın açın, orada pişin” önerisinde bulunuyormuş.

İyzico Türkiye’nin Black Friday verilerini paylaştı. Verilere göre göre 28 Kasım günü saniyede 1.000 işlem gerçekleşmiş. İşlem hacmi geçen yıla göre %22 artarken, ortalama sepet tutarı 2.656 TL olmuş. En dikkat çeken veri ise dijital cüzdan tarafında. “iyzico ile Öde” işlemleri 2 kat artarak (acaba neden?) pastadan %30 pay almış. Bölgesel lider beklendiği gibi Marmara (%52) ama Doğu Anadolu %40 artışla en hızlı büyüyen bölge olmuş. Harcamaların yarısı %50 ile Giyim & Kozmetik kategorisine giderken, Elektronik kategorisinin payının %4’te kalması şaşırtıcı. Ayrıca ödemelerin %70’i tek çekim yapılmış.

Bu resim için alternatif metin açıklaması yok

Reuters’ın haberine göre, daha önce Trendyol GO’yu bünyesine katan Uber, şimdi de Getir Yemek’i satın almak için Mubadala ile prensipte anlaştı. Dosya Rekabet Kurulu’na iletilmiş, ancak henüz kesinleşmiş bir imza yok. Fon, geçen ay da Getir Araç operasyonunu Tiktak’a devretmişti. Uber, Türkiye’de teslimat pazarını domine etmeye kararlı gibi.

AB, 2026 ilk çeyreğine çektiği takvimle 150 euro altı ürünlerdeki gümrük muafiyetini kaldırma kararı almıştı. ETİD (E-Ticaret İşletmecileri Derneği) Başkanı Hakan Çevikoğlu Ecommerce News’e verdiği demecte, karar AB dışındaki tüm ülkeleri kapsasa da, Türkiye’nin etkilenmeyeceğini, hatta kararın fırsatlar doğurabileceğini belirtmiş. Çevikoğlu, Türkiye’nin ürün güvenliği, tüketici hakları, üretim standartları ve çevre politikaları açısından AB ile tamamen uyumlu olduğunu belirtip, Gümrük Birliğine atıfta bulunarak “Türkiye’nin AB’ye giren ürünlerde payı düşük; gümrük süreçlerini olumsuz etkilemiyoruz.” demiş. Biliyorsunuz ETİD Ecommerce Europe’un partneri konumunda, bu demeç bir temenni olsa da çok güzel haber.

OpenAI’ın Instant Checkout özelliği, Etsy’den sonra şimdi de seçili Shopify mağazalarında (Glossier, SPANX, SKIMS) aktif oldu. Kullanıcılar ChatGPT’ye ürün soruyor, detayları inceliyor ve Stripe destekli “Agentic Commerce Protocol” ile sohbetten çıkmadan ödemeyi tamamlıyor. Daha önce paylaşıldığı gibi şimdilik sadece tek ürün satın alma destekleniyor. Shopify Başkanı Harley Finkelstein, özelliğin yakında genele açılacağını belirtmiş. OpenAI bu işlemlerden bir komisyon alacak ancak oran henüz açıklanmadı.

Ek Bilgi: Shopify satıcıları, Black Friday günü toplam 6.2 milyar dolar satış hacmine ulaşarak geçen yıla göre %25 büyüme yakalamış. Satışların zirve yaptığı an saat 12:01 olarak kayıtlara geçmiş. O anda dakikada 5.1 milyon dolarlık satış gerçekleşmiş. Ortalama sepet tutarı ise 117.93 dolar olarak ölçülmüş.

Geçen hafta paylaşmam lazımdı bu gelişmeyi ancak bu haftaya sarktı, Fransız Ulusal Meclisi, Avrupa Birliği dışından gelen 150 Euro altındaki küçük paketlere 2 Euro ek vergi getirilmesini resmen onayladı. Uygulama, 1 Ocak 2026 itibarıyla başlayacak. Bu vergiden elde edilecek yaklaşık 500 milyon Euro, gümrük memurları ve yeni tarama cihazları için kullanılacakmış. Yani Çin’den gelen paketin parasıyla, yine Çin’den gelen paketi denetleyecekler. AB’nin “tamam 2026 ilk çeyreğinde halledeceğiz” demesine rağmen hantal bürokrasiyi beklemekten sıkılan Fransa, “kendi göbeğimi kendim keserim” dedi. Ayrıca, Fransa hükümetinin Shein’e erişimin üç ay süreyle askıya alınması talebiyle açtığı dava duruşması da 5 Aralık’a ertelenmiş.


BU SAYININ DESTEKÇİSİ

Türkiye’nin iş ve iş yeri markası Avansas, 15 yılı aşkın süredir yüz binlerce işletmenin ihtiyaçlarını tek noktadan karşılamasına destek oluyor. 7/24 kolay sipariş, tek fatura avantajı ve hızlı teslimat hizmetleriyle iş hayatını daha verimli ve pratik hale getiriyor.

İş yeri malzemelerinden temizlik ürünlerine, teknolojiden mutfak ihtiyaçlarına kadar geniş ürün yelpazesiyle her ölçekten işletmenin yanında olan Avansas, yalnızca Türkiye’de değil, global pazarlarda da büyüyen bir marka olarak müşterilerine güvenilir çözümler sunuyor. AvansasPRO ile büyük ölçekli işletmelere özel danışmanlık hizmeti, rekabetçi fiyat avantajı ve dijitalleşen süreçleri sayesinde iş yerlerinin operasyonlarını daha verimli yönetmesine katkı sağlıyor.

İster küçük işletme ister büyük ölçekli şirket olun; Avansas ile ihtiyaçlarınızı tek tıkla karşılayabilir, işinize odaklanabilirsiniz.

Avansas – Türkiye’nin iş ve iş yeri markası


Portekiz dijital ekonomi derneği AED verilerine göre, tüketicilerin 2025 yılı online harcamaları geçen yıla göre 1 milyar euro artarak 11 milyar euro seviyesine ulaştı. Ülkede artık şirketlerin %20’si aktif bir online mağaza yönetiyor. Ülkede 16-74 yaş aralığındaki nüfusun %59’u (5 milyondan fazla kişi) online alışveriş yapıyor.

Trendyol, Körfez ülkelerindeki Kasım kampanyası için sosyal medya yüzü olarak Cristiano Ronaldo’nun nişanlısı Georgina Rodriguez ile anlaştı. Moda dünyası için ikon isimlerden biri olan ve Instagram’da 72 milyon takipçisi bulunan Georgina, iş birliği kapsamında favori ürünlerini seçip takipçilerini Trendyol’a yönlendirdi.

Temu, Avrupa genelinde lojistik ağını güçlendirmek için yeni iş birlikleri duyurdu. Bu hafta İngiltere Royal Mail ve Belçika bpost ile anlaşmalar açıklandı. Platform, AB’nin gümrük muafiyetini kaldırmaya yönelik hazırlıkları nedeniyle operasyonlarını yerelleştirmeye odaklanmış durumda. Şirket lojistik tarafında geçen hafta bültende yer verdiğimiz üzere Austrian Post ve Poste Italiane ile Mutabakat Zaptı imzalayarak sipariş süreçlerini hızlandırmayı ve maliyetleri azaltmayı hedeflemişti. Bu hafta, Royal Mail entegrasyonu ile İngiltere’deki Temu Local satıcıları artık Royal Mail’in ücretsiz Click & Drop çözümünü kullanarak siparişlerini daha hızlı işleyebilecek.

Ek Bilgi: Platformun hedefi, Avrupa siparişlerinin %80’ini yerel depolardan göndermek. Temu, bu stratejiyi desteklemek için geçen yaz başlattığı Local Seller Programını büyütmeye devam ediyor.

Alibaba, Meta’nın hakim konumda olduğu akıllı gözlük pazarına “Quark AI” serisiyle resmen giriş yaptı. Şirketin kendi yapay zeka modelleri Qwen ve Quark ile güçlendirilen gözlükler, şimdilik iki farklı modelle (S1 ve G1) Çin’de satışa sunuldu. Şu an Tmall ve JD.com’da olan gözlüklerin 2026’da AliExpress üzerinden global pazara gelmesi planlanıyor.

Gemius verilerine göre, Kasım ayının ilk yarısında Türkiye’deki e-ticaret platformları 52 milyon ziyaretçiyi ağırlamış. Kullanıcılar sitelerde ortalama 75 dakika geçirerek, indirim kovalayıp ürün araştırması yapmış. Yani mesainin bir kısmı yine sepete ürün eklemekle geçmiş. Reklam tarafında ise kelimenin tam anlamıyla kıyamet kopmuş: Gösterimler geçen yıla göre artarak 13 milyara ulaşmış. Zirve noktası, tahmin edeceğiniz üzere 1.3 milyar gösterimle 11.11 günü olmuş. Geçen yıl 3. sırada yer alan Temu, tüm kısıtlamalara rağmen ilk 5 listesini zorlamış. Verilerin tamamına bakmak isterseniz.

E-Ticaret sitelerindeki en önemli entegrasyonlarından biri olan “sanal pos” sağlayıcı şirketlerin yer aldığı Türkiye Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşları Birliği (TÖDEB), 6. Olağan Genel Kurulunu tamamlamış. Yeni dönemde Yönetim Kurulu Başkanlığına Serhat Dolaz (Paycell CEO), Başkan Vekilliğine Fevzi Güngör (Ödeal CEO) seçilmiş. Yönetim Kurulu’nda iyzico, QNBpay, PayTR, Ziraat Finansal Teknolojiler, Moka, N Kolay, THY Ödeme Hizmetleri, Trendyolpay DSM, Hepsiburada D Ödeme, Fintlix ve Octet Express yer alıyor.

Alibaba’nın lojistik şirketi Cainiao, Afrika’ya yönelik sınır ötesi küçük paket teslimat hizmetini başlattığını duyurdu. Hizmet ilk etapta Fas, Gana ve Nijerya dahil 8 ülkede aktif, Aralık sonunda Güney Afrika ve Mısır da eklenecek. Hatırlarsanız geçen hafta Walmart da Afrika operasyonuna kendi adıyla açtığı ilk mağazasıyla hız vermişti. Çin-Afrika ticaretini güçlendirmeyi hedefleyen Cainiao, bölgeyi “e-ticaretin yeni büyüme pazarı” olarak görüyor. Anlayacağınız devlerin yeni güreş alanlarından birisi artık Afrika gibi görünüyor.

Avrupa Parlamentosu milletvekilleri, çocukların ruh ve beden sağlığını korumak için sosyal medya kullanım yaşının 16’ya yükseltilmesi çağrısında bulundu. Kabul edilen rapora göre, 16 yaş altındaki çocukların sosyal medya, video platformları ve YZ araçlarına erişimi kısıtlanacak. 13-16 yaş arasındakiler ise ancak ebeveyn izniyle girebilecek. Sadece yaş sınırı değil, platformların bağımlılık yapıcı özellikleri de hedef tahtasında. Sonsuz kaydırma (infinite scroll), otomatik oynatma ve “ödül döngüleri” gibi özelliklerin reşit olmayanlar için varsayılan olarak kapatılması isteniyor.

Ek Bilgi: Rapor ayrıca oyunlardaki “loot box” (ganimet kutusu) gibi kumar benzeri özelliklerin ve etkileşim odaklı öneri algoritmalarının çocuklara yasaklanmasını talep ediyor. Uymayan platformların üst düzey yöneticilerinin şahsen sorumlu tutulması bile gündemde.

Amazon’dan sonra YZ girişimiyle yeniden CEO koltuğuna oturan Jeff Bezos ve ortağı Vik Bajaj’ın yürüttüğü Project Prometheus, San Francisco merkezli YZ girişimi General Agents’ı sessiz sedasız bünyesine kattı. Henüz resmi lansmanı yapılmayan proje, donanım üretimini destekleyecek yüksek hızlı YZ sistemleri geliştirmek için 6,2 milyar dolarlık devasa bir fonla yola çıkmış. Satın alınan ekibin içinde DeepMind ve Tesla kökenli mühendisler var.

OpenAI ve Perplexity, sohbet botlarına entegre ettikleri yeni YZ alışveriş özelliklerini duyurdu. Artık kullanıcılar ChatGPT’ye “1000 dolar altı oyun bilgisayarı bul” diyebilecek veya beğendiği pahalı bir kıyafetin fotoğrafını atıp “bunun ucuzunu bul” diye sorabilecek. OpenAI ve Perplexity’nin en büyük kozu Shopify ve PayPal gibi devlerle kurdukları ortaklıklar sayesinde ödemeyi sohbet içinde bitirebilmeleri. Savaş kızışıyor, bakalım “uzman kasap” mı kazanacak yoksa “süpermarket” mi?

Google Shopping verilerine göre Amazon, İngiltere’deki Black Friday savaşında agresif bir bütçe stratejisiyle görünürlüğünü %30’a kadar yükselterek kontrolü tamamen ele almış. Buna karşılık Temu %4eBay ise %6 seviyelerine gerilemiş. Başlangıçta stabil giden bu platformların, rekabetin kızıştığı anlarda geri çekilmesi, “pazar payı yerine karlılığı” seçtikleri veya Amazon’un harcama gücüyle baş edemedikleri şeklinde yorumlanıyor.

Bu resim için alternatif metin açıklaması yok

Sahibinden ve KONDA Araştırma iş birliğiyle hazırlanan rapora göre, Türkiye’de tüketicilerin %45’i son bir yıl içinde ikinci el ürün alıp satmış. Yani neredeyse her iki kişiden biri bu ekosistemin içinde. İkinci el artık globalde olduğu gibi Türkiye’de de “düşük statü” algısından çıkıp, 35 yaş ortalamalı, üniversite mezunu ve büyük şehirli kitlenin tercih ettiği bir “akıllı alışveriş” yöntemine dönüşmüş. Tüketicilerin en büyük çekincesi ise %58 ile hijyen. “İkinci el alırım ama temiz olsun” diyenlerin sayısı az değil.

Fintech dünyasında sular bir türlü durulmuyor. TCMBSipay’in bazı ödeme hizmetlerine ve elektronik para ihracına ilişkin faaliyet iznini yeniden geçici olarak askıya aldı. Hatırlarsanız Ekim sonunda benzer bir karar çıkmış, sonra mahkeme kararıyla yürütme durdurulmuştu. Şimdi film başa sardı.

5651 sayılı Kanun’da (nam-ı diğer İnternet Kanunu) Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı sonrası beklenen değişiklik teklifi TBMM’ye sunuldu. Yeni düzenleme, kişilik hakları ihlallerinde “topyekûn site kapatma” dönemini (teoride) bitirip, “içeriğin çıkarılması” kavramını merkeze alıyor. Kişiler, adlarının ihlale konu içerikle arama motorlarında ilişkilendirilmemesini talep edebilecek. Esas olan URL bazlı engelleme olacak; sitenin tamamına erişim engeli ancak “URL engellemek yetmezse” veya “karar uygulanmazsa” son çare olarak devreye girecek.

Salesforce verilerine göre, ABD’de Şükran Günü online satışlarının geçen yıla göre %6 artarak 8,6 milyar dolar seviyesine ulaşması bekleniyor. Global ölçekte ise gün sonu beklentisi 36 milyar dolar. Rakamlar yeşil ışık yakıyor ama arka planda Trump’ın ithalat tarifeleri yüzünden ciddi bir “ekonomik belirsizlik” bulutu da dolaşıyor. Salesforce, Kasım-Aralık döneminde ABD online satışlarının toplam 288 milyar dolara çıkacağını öngörüyor. Ayrıca, Black Friday günü için globalde 78 milyar dolar, ABD’de 18 milyar dolar ciro bekliyormuş.

Bu Haberi Paylaş
Takip et:
E-Ticaret üzerine yazar, konuşur, paylaşır. Ayrıca mutlu bir aile babası ve 2 prenses kölesi. E-Aramızda bülteni yazarı, girişimci.
Bir Yorum Bırakın

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir